Tết Đoan Ngọ từ lâu được biết đến là dịp lễ truyền thống gắn với tục "diệt sâu bọ", ăn cơm rượu nếp, thưởng thức trái cây đầu mùa và dâng hương tưởng nhớ tổ tiên. Tuy nhiên, tại nhiều vùng ven biển Việt Nam như Bình Định, Nha Trang..., còn tồn tại một phong tục độc đáo đã được lưu truyền qua nhiều thế hệ: tắm biển vào đúng giờ Ngọ ngày mùng 5 tháng 5 Âm lịch để cầu may mắn, sức khỏe và bình an.

Mỗi năm vào dịp Tết Đoan Ngọ, khi mặt trời lên cao nhất trong ngày, hàng nghìn người dân lại đổ ra biển. Từ người già, trẻ nhỏ đến thanh niên, ai nấy đều háo hức hòa mình vào làn nước mát với niềm tin rằng đây là thời khắc đặc biệt giúp gột rửa những điều không may mắn của năm cũ.

Thời khắc đặc biệt trong năm

Theo quan niệm dân gian, giờ Ngọ của ngày mùng 5 tháng 5 Âm lịch là thời điểm dương khí đạt mức mạnh nhất trong năm. Đây cũng là lúc con người thực hiện nhiều nghi lễ mang ý nghĩa thanh lọc cơ thể và xua đuổi bệnh tật.

Đối với cư dân vùng biển, nước biển được xem là món quà của thiên nhiên có khả năng cuốn trôi những điều xui rủi. Vì vậy, việc ngâm mình trong làn nước biển đúng thời điểm chính ngọ được tin rằng sẽ giúp rũ bỏ phiền muộn, bệnh tật và mang lại năng lượng tích cực cho những tháng còn lại trong năm.

Ở nhiều địa phương ven biển miền Trung, người dân thường chuẩn bị từ sớm để ra biển trước giờ Ngọ. Khi đồng hồ điểm 12 giờ trưa, từng nhóm gia đình, bạn bè cùng xuống nước trong không khí nhộn nhịp như một ngày hội.

Điều thú vị là phong tục này không chỉ dành cho những người trực tiếp xuống biển. Nhiều gia đình còn mang theo can, chai hoặc thùng nhỏ để lấy nước biển về nhà.

Theo quan niệm dân gian, những người cao tuổi, trẻ nhỏ hoặc người đang đau ốm không thể ra biển vẫn có thể nhận được may mắn từ nguồn nước biển lấy đúng vào ngày Tết Đoan Ngọ. Nước được dùng để tắm hoặc rửa mặt với mong muốn xua tan bệnh tật, cầu chúc sức khỏe và sự bình an.

Ở một số nơi, người dân còn thực hiện nghi thức đơn giản bằng cách đặt thau nước biển trước sân, hướng mặt lên trời và gửi gắm những điều mong ước tốt đẹp cho gia đình. Dù mang màu sắc tín ngưỡng dân gian, phong tục này phản ánh niềm tin của người Việt vào sự hòa hợp giữa con người và thiên nhiên.

Ngày hội của cộng đồng ven biển

Trải qua nhiều thế hệ, tục tắm biển ngày Tết Đoan Ngọ dần trở thành một hoạt động cộng đồng đầy ý nghĩa. Sau khi tắm biển, người dân thường tụ họp vui chơi trên bãi cát, trò chuyện và chia sẻ những câu chuyện đầu mùa hè.

Đối với ngư dân, đây còn là dịp nghỉ ngơi hiếm hoi sau những chuyến ra khơi dài ngày. Nhiều gia đình tranh thủ sửa sang ngư cụ, chuẩn bị cho mùa đánh bắt mới với hy vọng mưa thuận gió hòa, biển lặng cá đầy.

Không khí rộn ràng ấy cũng thu hút đông đảo du khách tham gia. Những người lần đầu chứng kiến cảnh hàng nghìn người cùng xuống biển vào giữa trưa thường cảm thấy thích thú trước nét văn hóa đặc sắc của cư dân vùng duyên hải.

Hải Trà (Tổng hợp)