Tháng Ba về, khi những đợt gió nồm còn vương chút se lạnh cuối xuân, cũng là lúc một mùi hương quen thuộc len lỏi khắp các con phố Hà Nội và nhiều tỉnh thành miền Bắc. Không rực rỡ như hoa ban, không mong manh như hoa sưa, hoa bưởi chọn cách xuất hiện lặng lẽ, chỉ bằng sắc trắng tinh khôi và hương thơm nồng nàn đặc trưng. Điều đặc biệt là loài hoa này không bán theo bó hay theo cành như nhiều loại hoa khác, mà được bán theo cân. Giá không hề rẻ, có thời điểm lên tới vài trăm nghìn đồng mỗi kg, vậy mà vẫn luôn trong tình trạng “đắt khách”.

Những ngày đầu tháng Ba, chỉ cần đi qua các tuyến phố quen thuộc, người ta dễ dàng bắt gặp những gánh hàng rong chở đầy hoa bưởi trắng muốt. Hoa được hái khi còn chúm chím nụ hoặc vừa hé nở, xếp thành từng lớp dày trong thúng, trong mẹt. Người bán thường phủ lên trên một lớp lá xanh để giữ độ tươi và hương thơm. Chỉ cần đứng gần vài phút, hương bưởi đã đủ khiến người ta phải chậm lại, hít hà và nhớ về những khu vườn quê ngập nắng.

Không giống các loại hoa cắm trang trí thuần túy, hoa bưởi được mua với nhiều mục đích khác nhau. Có người mua về cắm trong bình thủy tinh đặt giữa phòng khách, để cả căn nhà ngập trong mùi hương dịu ngọt. Có người lại dùng hoa bưởi để ướp trà, ướp mía, làm chè, làm bánh hoặc chưng cất nước hoa bưởi truyền thống. Nhiều chị em còn mua hoa về gội đầu, bởi từ lâu dân gian đã tin rằng nước hoa bưởi giúp tóc thơm lâu và suôn mượt. Chính sự đa năng ấy khiến hoa bưởi không chỉ là một món “chơi hoa” theo mùa, mà còn là một phần ký ức, một nét văn hóa gắn với đời sống người Việt.

Giá hoa bưởi mỗi năm có thể dao động tùy thời điểm và sản lượng. Đầu mùa, khi hoa còn ít, giá thường cao hơn, có thể lên tới 300.000–400.000 đồng/kg. Giữa mùa, nguồn cung dồi dào hơn thì giá hạ nhiệt, nhưng vẫn không phải mức rẻ nếu so với nhiều loại hoa khác. Dù vậy, nhiều tiểu thương cho biết lượng khách hỏi mua luôn ổn định. Có những ngày cao điểm, hoa về bao nhiêu hết bấy nhiêu, thậm chí khách còn phải đặt trước.

Lý giải sức hút đặc biệt này, nhiều người cho rằng hoa bưởi mang trong mình cảm giác rất “tháng Ba” - thứ hương thơm vừa thanh khiết vừa nồng nàn, không thể nhầm lẫn. Chỉ cần một đĩa hoa nhỏ đặt trên bàn, cả không gian như dịu lại. Trong nhịp sống đô thị vội vã, mùi hương ấy gợi nhớ về sân vườn quê nhà, về những buổi trưa tháng Ba nắng vàng và tiếng ong vo ve quanh tán bưởi trắng xóa. Chính yếu tố cảm xúc ấy khiến hoa bưởi dù không phô trương vẫn có chỗ đứng riêng mỗi khi mùa về.

Bên cạnh đó, xu hướng sống chậm và tìm về giá trị truyền thống cũng góp phần khiến hoa bưởi “lên ngôi” những năm gần đây. Nhiều gia đình trẻ ở thành phố vẫn giữ thói quen mua hoa bưởi mỗi độ tháng Ba như một cách đánh dấu mùa, giống như cách người ta chờ hoa sữa tháng Chín hay cúc họa mi đầu đông. Thậm chí, trên mạng xã hội, hình ảnh những đĩa hoa bưởi trắng muốt đặt bên tách trà hay cuốn sách cũng trở thành một “biểu tượng” của tiết xuân Hà Nội.

Tháng Ba vì thế không chỉ là thời điểm giao mùa, mà còn là mùa của hương bưởi. Loài hoa nhỏ bé, giản dị, được bán theo cân với mức giá không hề rẻ, vẫn lặng lẽ chinh phục lòng người bằng mùi hương đặc trưng không thể thay thế. Và khi những cánh hoa cuối cùng rụng xuống, người ta lại bắt đầu đếm ngược, chờ thêm một năm nữa để được hít hà mùi thơm ấy giữa lòng phố thị.

Hà An (Tổng hợp)