Giữa nhịp sống hối hả và những toan tính thường nhật, câu chuyện về một quán buffet chay “trả tiền tùy tâm” của người phụ nữ quê Sóc Trăng khiến nhiều người không khỏi lặng đi vì xúc động. Không đơn thuần là một mô hình kinh doanh, nơi ấy còn là cách chị chọn để trả ơn cuộc đời bằng những bữa ăn đủ đầy và sự tử tế lan tỏa mỗi ngày.

Người đứng sau quán ăn đặc biệt này là chị Đỗ Thị Ngọc Phượng (43 tuổi). Ít ai biết rằng trước khi có được cuộc sống ổn định như hiện tại, chị từng trải qua những ngày tháng khó khăn đến mức không có đồ ăn trong nhiều ngày, bị chủ trọ đòi lại phòng, phải ngủ ngoài công viên. Lúc ấy, may mắn luôn có những người tốt hỗ trợ chị. Do đó, chị tự hứa khi có điều kiện, nhất định sẽ giúp lại những người kém may mắn hơn mình.

Năm 2017, lời hứa ấy được hiện thực hóa bằng một quán buffet chay tại TP.HCM, hoạt động theo nguyên tắc đặc biệt: khách đến ăn có thể trả bao nhiêu tùy ý, thậm chí không trả cũng không sao. 

Chị Phượng chia sẻ, việc để khách “trả tiền tùy tâm” không chỉ giúp người khó khăn có cơ hội ăn no mà còn giữ được lòng tự trọng cho họ. “Như vậy, bà con sẽ không mặc cảm, không thấy mình đang nhận sự bố thí”, chị nói.

Mỗi ngày, quán phục vụ từ 700 đến 1.000 suất ăn với hơn 30 món chay khác nhau, thực đơn thay đổi liên tục để đảm bảo dinh dưỡng và sự đa dạng. Vào những ngày rằm hay mùng một, con số này có thể tăng lên gấp đôi. Phần lớn khách đến đây là người lao động nghèo, người già, sinh viên, học sinh - những người mà một bữa ăn đủ đầy đôi khi vẫn là điều xa xỉ. Theo bếp trưởng, mỗi ngày quán tiêu thụ 600 kg rau củ quả, 200 kg gạo và bún. Tính tất cả chi phí là gần 25 triệu đồng.

Không gian quán lúc nào cũng đông đúc, nhưng không vội vã, không áp lực. Trước nửa tiếng quán bắt đầu phục vụ, người dân lao động đã ngồi chờ rất đông. Người ta có thể thong thả chọn món, ăn thật no, rồi lặng lẽ gửi lại chút tiền hoặc chỉ là một lời cảm ơn. Chính sự “không ràng buộc” ấy khiến bữa ăn trở nên ngon hơn, nhẹ lòng hơn.

Duy trì một mô hình như vậy chưa bao giờ là dễ. Có thời điểm, quán từng lỗ nặng, tiền thu không đủ bù chi phí. Thế nhưng điều giữ chị Phượng ở lại không phải là lợi nhuận, mà là niềm vui khi nhìn thấy người khác được no bụng. “Suốt nhiều năm qua, tôi thấy mình được nhiều hơn mất”, chị tâm sự.

Dần dần, quán không còn là câu chuyện của riêng một người. Nhiều mạnh thường quân, tình nguyện viên đã tìm đến, góp rau củ, gia vị, công sức để cùng duy trì bếp ăn. Những người từng được giúp đỡ, khi cuộc sống khá hơn, cũng quay lại ủng hộ như một vòng tròn tử tế âm thầm lan rộng.

Giữa một xã hội nơi mọi thứ đều có giá, quán buffet “trả tiền tùy tâm” của chị Phượng lại chọn cách vận hành bằng niềm tin. Và chính niềm tin ấy đã nuôi sống không chỉ một quán ăn, mà còn nuôi dưỡng sự tử tế trong mỗi con người bước qua cánh cửa ấy.

"Trả ơn đời” không phải là làm điều gì quá lớn lao. Đôi khi, chỉ cần bắt đầu từ một bữa ăn đủ ấm lòng để người khác tin rằng cuộc sống này vẫn còn rất nhiều điều tốt đẹp.

Hạnh Nguyên (Tổng hợp)
Ảnh: VnExpress