Ngày 29.7, tiếng khèn Mông lại ngân vang giữa đại ngàn Púng Luông khi Phòng Văn hóa - Xã hội xã Púng Luông, tỉnh Lào Cai phối hợp với Ban cán sự thôn Làng Sang truyền dạy nghệ thuật biểu diễn Khèn Mông cho thế hệ trẻ. Học viên là những thanh thiếu niên ưu tú, đam mê văn hóa dân tộc trên địa bàn thôn Làng Sang

Ban đầu, nhiều em còn lúng túng khi cầm chiếc khèn với sáu ống nứa dài ngắn khác nhau. Để tạo ra được một âm thanh tròn và vang đã là điều không dễ, chưa nói đến việc vừa thổi vừa thực hiện các động tác múa khèn đặc trưng. Thế nhưng bằng sự kiên trì của người dạy và niềm yêu thích của người học, từng giai điệu quen thuộc dần được tái hiện giữa núi rừng.

Đối với người Mông, khèn không chỉ là nhạc cụ giải trí. Tiếng khèn hiện diện trong hầu hết các sự kiện quan trọng của đời người, từ lễ hội mùa xuân, ngày vui cộng đồng đến những nghi lễ tâm linh. Khèn là phương tiện để con người gửi gắm tâm tư, tình cảm, thể hiện khát vọng sống và kết nối với cộng đồng. Chính vì vậy, người Mông từ lâu đã xem tiếng khèn là một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần của mình.

Học viên thôn Làng Sang học kỹ thuật thổi khèn. Ảnh: UBND xã Púng Luông

Các nghệ nhân ở Púng Luông hiểu rằng nếu không truyền dạy cho lớp trẻ, một ngày nào đó tiếng khèn có thể chỉ còn vang lên trong ký ức. Bởi vậy, họ dành nhiều thời gian hướng dẫn từng kỹ thuật lấy hơi, bấm lỗ, giữ nhịp và cả những động tác múa khèn đòi hỏi sức bền cùng sự khéo léo. Có người đã gắn bó với cây khèn hàng chục năm, nay tiếp tục trở thành “người gieo mầm” cho thế hệ mới.

Những năm gần đây, nghệ thuật trình diễn khèn Mông ngày càng được quan tâm trong công tác bảo tồn văn hóa. Việc nghệ thuật khèn Mông được ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đã tạo thêm động lực cho các địa phương trong việc gìn giữ và phát huy giá trị của loại hình nghệ thuật độc đáo này.

Giữa đại ngàn Púng Luông, hình ảnh những em nhỏ say sưa tập thổi khèn mang đến nhiều hy vọng. Mỗi giai điệu được học thuộc, mỗi động tác được thực hiện thành thạo là thêm một bước để di sản tiếp tục được trao truyền. Tiếng khèn hôm nay không chỉ kể câu chuyện của quá khứ mà còn mở ra tương lai cho bản sắc văn hóa người Mông.

Hà An (Tổng hợp)